BiografieŽn op de NGV-site


 

Karel Neomagus (vervolg) (1852-1900)



Geboren:
19-12-1852 te Neeritter

Overleden:
1900 te Transvaal (47 jr)



Geplaatst op: 24 sep 2015 11:41
door Dhr. A.J. Coopmans

Relatie van de auteur tot de beschreven persoon: Jos Neomagus is auteur van deze bijdrage

geen foto beschikbaar
Naar Transvaal
In die tijd groeit in Nederland de sympathie voor Transvaal, een van de Boerenrepublieken in Zuid-Afrika. Er komt een emigratiegolf op gang. Het land heeft behoefte aan vaklieden op het terrein van bestuur, onderwijs, handel en techniek, speciaal in de mijnbouw en bij de aanleg van spoorwegen. In 1887 is de Nederlandsche Zuid-Afrikaanse Spoorweg Maatschappij, NZASM, opgericht. Deze onderneming wil een spoorlijn naar de oostkust aanleggen om niet afhankelijk te zijn van de verbindingen over Engels grondgebied. Karel wil bij de NZASM gaan werken. Hij is op 5 september 1891 in Rotterdam uitgeschreven. De reis gaat per schip naar Kaapstad, vandaar per trein naar het noorden. Het laatste deel van de spoorlijn naar Johannesburg is dan nog niet aangelegd zodat Karel de laatste honderden kilometers (vermoedelijk) aflegt per ossenwagen.

Godwansrivier
Uit brieven blijkt dat hij een baan zoekt bij de aanleg van de spoorwegen (1 december 1891), dat hij voor de NZASM naar de oostkust wil (15 januari 1892), dat hij een betrekking probeert te krijgen bij het gouvernement (16 mei) en bij de politie (4 en 8 juni). Kennelijk slaagt hij er in bij de NZASM aan het werk te kunnen gaan. Dat is af te leiden uit de inschrijving, op 3 september 1896, in Rotterdam, komend van Godwansrivier. Dat is een stadje (nu Ngodwana bij Nelspruit) aan de Delagoabaaispoorweg, de lijn die de NZASM aanlegt naar de Delagoabaai in de dan nog Portugese kolonie Mozambique. De opening van de spoorlijn wordt in juli 1895 groots gevoerd. Karel Neomagus is er ongetwijfeld bij.

Vereeniging
In het voorjaar van 1897 maakt Karel de terugreis naar Transvaal. Hij is (weer) in dienst van de NZASM en heeft nu Vereeniging als standplaats. Dat is het eindpunt van de zuiderlijn van de Delagoabaaispoorweg. Deze lijn loopt van Johannesburg via Pretoria naar de Vaal, de grensrivier met een andere Boerenrepubliek, Oranje Vrijstaat. Het is 1882 gestichte
Vereeniging dankt haar naam aan een gelijknamige steenkolenmijn.

Nieuwmegen
Karel Neomagus is nu veldtelegrafist bij de NZASM, een functie waarnaar hij op 23 april 1897 per brief vanuit Kaapstad solliciteert, dus voor hij de trein naar Transvaal neemt. Hij staat nu in de boeken van de spoorwegmaatschappij als J.J.H.K. Nieuwmegen. De voorletters zijn juist. De achternaam is een letterlijke vertaling van zijn echte achternaam, Neomagus. Karel scoort goed bij zijn functiewaardering. Voor geschiktheid, bekwaamheid, vlijt en gedrag krijgt hij het cijfer 2; het hoogste cijfer is 2,5.

Einde NZASM
Wanneer Karel voor de tweede keer naar Afrika reist, staat Transvaal aan de vooravond van de Tweede Boerenoorlog (1899-1902). In 1886 is goud ontdekt en mede daarom willen de Engelsen de Boerenrepublieken aan zich onderwerpen. Eind mei 1900 Ďvaltí Johannesburg. Vanaf 15 juli staat het personeel op non-actief. Op 12 september legt de Britse regering beslag op de eigendommen. De NZASM beŽindigt op 18 september de exploitatie van haar lijnen. Vanaf 1 januari 1901 moeten ongehuwde mannen, onder wie Karel Neomagus/Nieuwmegen, voor zichzelf zorgen. Met de Vrede van Vereeniging komt in mei 1902 een eind aan de Zuid-Afrikaanse Republiek Transvaal. De NZASM is op 13 oktober 1908 formeel opgeheven.

Bij Karels terugkeer in 1897 heeft de NZASM 3283 blanken in dienst en 7171 kleurlingen, die in de jaarverslagen kaffers heten. Al in september 1900 keren honderden Nederlanders per schip terug naar het vaderland. Velen blijven en vinden andere banen. De Nederlanders hebben over het algemeen een goed contact met de kleurlingen. Beide groepen zijn immers anti-Brits.

Zoekende
Bij zijn laatste vertrek vanuit Rotterdam is Karel 45 jaar en ongehuwd. Zijn familie weet alleen dat hij in het vroegere Transvaal is overleden en onder een nummer is begraven. Waar en wanneer is niet (meer) bekend.



Aantal reacties: 0 (reacties alleen via e-mail worden meegeteld) Aantal malen gelezen: 994


Als u wilt reageren, dan wel eerst inloggen!

Uw reactie wordt via e-mail verstuurd en op de
website geplaatst.
Uw reactie wordt alleen via e-mail verstuurd